Naar inhoud

De gemeente Oostkamp laat verder het licht 's nachts uit

lichtvervuiling (grote weergave)
Op basis van het evaluatierapport kon de Gemeenteraad op donderdag 16 maart beslissen over het ’s nachts verder uitlaten van de openbare verlichting, maar met aanpassing van de uren: van 23.30 uur tot 4.30 uur.

Sinds september 2015 wordt de openbare verlichting in de gemeente Oostkamp gedoofd van maandag- t.e.m. donderdagnacht van 24 tot 5 uur. Op een aantal cruciale invalswegen en kruispunten wordt het licht niet gedoofd.

Na anderhalf jaar werd het doven van het licht geëvalueerd. Er werd hierbij rekening gehouden met de opmerkingen van de bevolking, de nachtelijke inbraakcijfers in woningen, het aantal nachtelijke ongevallen, het verminderde elektriciteitsverbruik en de daarmee gepaard gaande CO2-uitstoot en de financiële besparing die dit met zich meebracht. Ook de impact van lichthinder op fauna en flora werd in de evaluatie opgenomen. Het evaluatierapport werd ter kennisgeving aan de Gemeenteraad voorgelegd.

Op basis van het evaluatierapport kon de Gemeenteraad op donderdag 16 maart beslissen over het ’s nachts verder uitlaten van de openbare verlichting, maar met aanpassing van de uren: van 23.30 uur tot 4.30 uur. Na goedkeuring zal het belangrijk zijn om te blijven evalueren en om bij te sturen indien nodig. De gemeente zou de vrijgekomen middelen kunnen inzetten om bijkomende maatregelen te voorzien zoals extra wegmarkeringen. Daarnaast wil ze bedrijven en haar inwoners stimuleren om te voorzien in goede fietsverlichting en opvallende kledij.

Aanleiding

De aanleiding voor het doven van de nachtelijke openbare verlichting was enerzijds de dreigende energieschaarste van de winter 2014-2015 en het bijhorende afschakelplan, waarbij de gemeente een voorbeeld wilde stellen om overbodig energiegebruik te vermijden. De gemeente ondertekende ook het burgemeestersconvenant waarbij een engagement genomen werd om de CO2-uitstoot met 20% te verminderen tegen 2020. 

Cijfers van de politie en conclusie

De politie houdt jaarlijks cijfers bij van meldingen en incidenten. Voor de gemeente Oostkamp kunnen deze cijfers voorgelegd worden: 

Inbraakcijfers voor woningen

  • Het totaal aantal inbraken is gedaald met 33% in vergelijking met 2014.
  • Er zijn relatief weinig inbraken tussen 24 uur en 5 uur in de ochtend.
  • De politie stelt vast dat er een verschuiving van de inbraken naar de vooravond is.

       Conclusie m.b.t. inbraken

Het doven van de openbare verlichting werkt inbraken niet in de hand. De cijfers van nachtelijke inbraken van de politie bevestigen dit. Constante straatverlichting creëert een vals gevoel van veiligheid. Inbrekers laten zich niet afschrikken door verlichte straten.

De meeste inbraken worden gepleegd tijdens de vooravond. Voor inbrekers betekent de straatverlichting op dat ogenblik zelfs eerder een bondgenoot dan een afschrikmiddel. Inbrekers zullen tijdens de doofuren zelf lichtbronnen moeten gebruiken en zullen bij een plots aangeschakelde lichtbron in of rond een huis ook meer afgeschrikt worden. In beide gevallen zal de dief gemakkelijker de aandacht van omwonenden trekken. Dit blijkt ook uit studiewerk van professor Enhus van de VUB. Deze studie toont aan dat openbare verlichting geen barrière vormt tegen criminaliteit of inbraak. Meer licht geeft het subjectieve gevoel dat men veiliger is, maar in werkelijkheid is dit niet zo.

 Aantal nachtelijke ongevallen

  • Er is een stijgende lijn waarneembaar in het aantal nachtelijke ongevallen tussen 24 uur en 5 uur in de ochtend. Deze trend is al sinds 2012 waarneembaar. Het doven van de openbare verlichting heeft deze trend niet versterkt. We zien in tegenstelling eerder een verminderde toename.
  • Het doven van de openbare verlichting resulteert in een tragere rijsnelheid van voertuigen en komt de verkeersveiligheid ten goede.
  • De locaties van de nachtelijke ongevallen in 2016 waren verspreid en brachten geen (nieuwe) risicoplaatsen aan het licht.

Conclusie m.b.t. nachtelijke ongevallen

  • Voor de verkeersveiligheid heeft het geen meerwaarde om straten ’s nachts te verlichten. Studies hebben op overtuigende manier aangetoond dat het rijgedrag roekelozer wordt als de weg beter verlicht is. Fel verlichte straten geven evenzeer een vals gevoel van veiligheid wat tot dramatische onoplettendheid leidt.
  • Het doofscenario betekent anderzijds wel dat het gemeentebestuur meer aandacht aan wegsignalisatie dient te besteden. Zo kan, afhankelijk van de locatie (bv. bochten, grachten), altijd bekeken worden of extra reflectoren, verkeersborden of wegsignalisatie de verkeersveiligheid op onze wegen kan verhogen.
  • Ook zal de gemeente verder bekijken of zij de lichten kan laten branden op cruciale plekken of specifieke momenten zoals bij wegenwerken.

Besparing 
Door de straatverlichting te doven, was er in 2016 een energiebesparing van 23% (370.000 kilowatt-uur). Voor 2016 betekende deze maatregel een financiële besparing van 81.504 euro. Daarnaast was er een vermindering van de CO2-uitstoot met maar liefst 285 ton.

Impact van lichthinder op het milieu 
Nachtverlichting verstoort het biologische dag- en nachtritme van mens en dier. Planten worden beïnvloed in hun groeiwijze. De effecten van lichthinder op dieren situeren zich op verschillende vlakken o.a. een inkrimping van hun leefgebied, veel soorten worden erdoor aangetrokken en raken gedesoriënteerd, andere soorten krijgen communicatieproblemen en er treedt verstoring op van de voortplanting. Door het doven van de straatverlichting tijdens nachtelijke uren wordt fauna die gevoelig is voor straatverlichting beter beschermd.

Aanpassing van uren: doven van 23.30 tot 4.30 uur

Omdat er ook fietsende werknemers om 5 uur ’s morgens op hun werk moeten zijn, heeft de gemeente bij Eandis aangedrongen om het sturingssysteem van de openbare verlichting aan te passen zodat er gedoofd kan worden van 23.30 uur tot 4.30 uur. Hiermee komt de gemeente tegemoet aan de bemerking van bedrijven om fietsende werknemers van vroege ploegen verder aan te moedigen om per fiets naar het werk te gaan en zo de CO2-uitstoot te beperken.

op 17 maart 2017
Nieuwsoverzicht
LCP